Wat drink je op kerstmarkt?

De geur van gebrande amandelen, de glinstering van duizenden lichtjes en de vrolijke klanken van kerstmuziek: een bezoek aan de kerstmarkt is een feest voor de zintuigen. Maar wat deze winterse ervaring écht compleet maakt, is het warme of verrassende drankje dat je in je handen houdt terwijl je langs de houten kraampjes slentert. Het juiste drankje is niet zomaar een dorstlesser; het is een essentieel onderdeel van de sfeer, een warme metgezel tegen de kou en een smaakvolle traditie.

Van dampende bekers die je vingers ontdooien tot verfijnde glazen die het feestelijke gevoel versterken, het aanbod op een traditionele kerstmarkt is veelzijdig. Of je nu houdt van tijdloze klassiekers, lokale specialiteiten of iets alcoholvrij voor het hele gezin, er is voor iedere smaak en gelegenheid een passende keuze. Deze drankjes dragen vaak de geschiedenis en het karakter van de streek of het land met zich mee.

In dit overzicht duiken we in de wereld van kerstmarkt-dranken. We bekijken de onmisbare klassiekers zoals Glühwein, maar gaan ook op zoek naar de verrassende alternatieven en de zoete, alcoholvrije opties. Ontdek wat je kunt drinken om je kerstmarktbezoek tot een onvergetelijk, en vooral lekker, winteruitje te maken.

Glühwein: klassieke recepten en regionale verschillen

Glühwein is de onbetwiste koning van de kerstmarkt. Deze verwarmende wijn met kruiden is een traditie die zich over heel Europa heeft verspreid, maar de basis blijft hetzelfde: rode wijn, verhit met suiker en een melange van specerijen zoals kaneel, kruidnagel, steranijs en soms kardemom.

Het klassieke Duitse recept is strak en puur. Het gebruikt droge rode wijn, vaak een Rijnwijn of een vergelijkbare kwaliteit. De suiker wordt soms vervangen door kandijsuiker. Een schijfje sinaasappel en citroen geven frisheid, terwijl de kruiden in een thee-ei of doekje worden gedaan om de drank helder te houden. De sleutel is om de wijn nooit te laten koken, zodat de alcohol niet verdampt.

Regionale verschillen zijn echter groot. In de Elzas en delen van Zuid-Duitsland wordt vaak witte wijn gebruikt, wat resulteert in een lichtere 'Weißer Glühwein' of 'Glühwein blanc'. Deze variant is milder en wordt gekruid met vanille en soms een vleugje amandel.

In Scandinavië voegen ze graag amandelen en rozijnen toe, een traditie die ook in Noord-Duitsland voorkomt. In Oostenrijk, vooral in Wenen, is 'Glühwein' vaak sterker en zoeter, soms aangelengd met rum of likeur, wat men daar 'Jagertee' noemt.

Een bijzondere variant is de 'Feuerzangenbowle'. Dit is een spectaculair sociaal evenement waarbij een suikerbrok (een 'Feuerzange') over de bowl wordt geplaatst en in brand wordt gestoken. De gesmolten, gekaramelliseerde suiker druppelt in de wijn, wat een intense, rijke smaak creëert.

Of je nu kiest voor de klassieke rode, de frisse witte of de feestelijke 'Feuerzangenbowle', glühwein blijft de essentie van kerstmarktgezelligheid: warm, aromatisch en verbindend.

Kinder- en alcoholvrije alternatieven voor het hele gezin

Een bezoek aan de kerstmarkt is een feest voor het hele gezin. Gelukkig betekent dit niet dat de kleinsten (of de bestuurder) alleen maar hoeven te kijken. De keuze in warme en koude alcoholvrije dranken is groter dan ooit.

Voor de warme momenten zijn er deze klassiekers en nieuwe creaties:

• Kinderchocolademelk met slagroom: De ultieme kersttraktatie, vaak geserveerd met een mini-schuimstaafje of marshmallows.



• Appelcider (alcoholvrij): Een lichtzoete, kruidige warme drank op basis van appelsap, gestoofd met kaneelstokjes en kruidnagel.



• Kinderpunsch: Een fruitige mix van vruchtensappen en thee, warm gekruid met specerijen zoals kaneel, anijs en sinaasappelschil.

Voor de verfrissing bieden deze koude opties een mooi alternatief:

• Mocktails: Veel kraampjes serveren speciale 'kinder-cocktails'. Denk aan een 'Rode Kerstman' (cranberrysap met sinaasappel en limoen) of een 'Kerstboom' (limonade met munt en limoen).



• Speciaalkinderbier (alcoholvrij moutdrankje): Heeft de uitstraling van een speciaalbiertje, maar is volledig alcoholvrij en lichtzoet van smaak.



• Gekoeste vruchtensappen: Vers geperst sinaasappelsap of een hoogwaardige rode druivensap uit een mooie fles.

Zo kies je de perfecte drank voor elk gezinslid:

1. Laat kinderen kiezen tussen twee goedgekeurde opties, zoals warme chocolade of kinderpunsch.



2. Vraag bij mocktails altijd naar de ingrediënten om verborgen cafeïne of zoetstoffen te vermijden.



3. Overweeg een eigen herbruikbare beker mee te nemen voor de kleinsten, met een deksel en rietje.

Met deze ruime selectie kan iedereen genieten van een gezellig en verantwoord drankje onder de kerstverlichting.

Warme dranken naast glühwein: van Feuerzangenbowle tot chocolademelk

Glühwein is de onbetwiste koning van de kerstmarkt, maar het warme aanbod reikt veel verder. Voor wie eens iets anders wil proeven, bieden de kraampjes een heerlijke afwisseling.

Een spectaculair alternatief is de Feuerzangenbowle. Deze drank begint als een traditionele glühwein, maar krijgt zijn karakter door een suikerbrok die boven de kom wordt geplaatst en in brand wordt gestoken. Het langzaam druppelende, gekaramelliseerde suiker maakt de punch intens zoet en rijk.

Voor een vruchtigere ervaring is Kinderpunsch de perfecte keuze. Deze alcoholvrije variant, vaak gemaakt van vruchtensappen, kruiden en specerijen, biedt dezelfde kerstelijke warmte en is ideaal voor kinderen, zwangere vrouwen of degenen die achter het stuur zitten.

Wie houdt van een romige, hartverwarmende smaak, kan terecht bij Eierlikör. Deze warme, dikke drank op basis van eieren, melk, suiker en likeur wordt vaak geserveerd met een toef slagroom. Het is een dessert in een mok.

Niet te vergeten is de tijdloze klassieker: warme chocolademelk. Op de kerstmarkt wordt deze vaak verrijkt tot een luxe 'Schokolade mit Sahne'. Soms wordt er een scheutje likeur zoals Amaretto of Peppermint aan toegevoegd voor een volwassen twist.

Tot slot wint warme cider, of 'Glühcider', aan populariteit. Deze alcoholvrije of licht alcoholische variant op basis van verwarmde appelsap met kaneel en kruidnagel biedt een friszure en fruitige tegenhanger voor de zoetere glühwein.

Praktische tips: statiegeld bekers, veiligheid en budget

Veel kerstmarkten werken nu met een statiegeld bekersysteem. Je betaalt een borg (vaak €2 of €3) voor je eerste drankje. Bewaar deze beker goed en laat bij een volgende bestelling simpelweg je oude beker zien. Je krijgt dan een schone beker zonder opnieuw borg te betalen. Lever aan het einde van de dag alle bekers in bij een speciaal punt om je statiegeld terug te krijgen. Het is milieuvriendelijk en handig.

Let op je veiligheid in de drukte. Spreek een vast ontmoetingspunt af voor je gezelschap voor het geval iemand verdwaalt. Houd je tas of portemonnee goed dicht bij je lichaam. Wees extra alert op trappen, oneffen plavuizen en losse stroomkabels, vooral als het glad is. Plan je route naar het toilet op een rustig moment, de rijen worden later op de avond vaak lang.

Een budget bepalen voorkomt verrassingen. Beslis vooraf ongeveer hoeveel je wilt uitgeven aan drank, eten en attracties. Controleer of de markt vooral cash of pin gebruikt. Een goede tactiek is om een vast bedrag contant op zak te doen en dat als limiet te hanteren. Deel grote glühwein- of chocolademelk-bekers; ze zijn vaak goed voor twee personen en schelen in de kosten.

Veelgestelde vragen:

Is glühwein altijd de enige warme drank op een kerstmarkt, of zijn er andere traditionele opties?

Glühwein is zeker de bekendste warme drank, maar lang niet de enige. Een zeer traditionele alternatief is bijvoorbeeld *glühbier* of *bierglüh*. Dit is een verwarmd bier dat vaak wordt gekruid met kaneel, kruidnagel en sinaasappelschil. Het heeft een minder zoete, meer hartige smaak dan glühwein. Ook populair is *feuerzangenbowle*, een sterke punch waarbij een suikerbrok gedrenkt in rum boven de bowl wordt aangestoken en langzaam in de wijn druppelt. Voor wie geen alcohol drinkt, zijn *kinderpunsch* (een alcoholvrije variant op glühwein) en warme chocolademet slagroom uitstekende en veelgekozen keuzes. Elke regio of zelfs markt heeft soms eigen specialiteiten, zoals warme appelcider met specerijen.

Hoe herken ik een goede kwaliteit glühwein tussen al die kraampjes door?

Let op een paar praktische zaken. Ten eerste ruik je vaak al veel. Een goede glühwein moet een frisse, kruidige geur hebben van sinaasappel, kaneel en kruidnagel, en niet alleen een zware, zoete alcoholgeur. Vraag bij het kraam of de glühwein vers wordt gemaakt of uit een voorverpakte mix komt. Vers bereide is vaak beter. Kijk ook naar de kleur: hij moet helder roodachtig zijn, niet troebel of donkerbruin. Proef tot slot voorzichtig. De smaak moet in balans zijn: niet te zoet, niet te zuur, en de kruiden moeten herkenbaar zijn zonder overheersend te zijn. Een te scherpe, branderige nasmaak kan wijzen op goedkope wijn of te veel likeur. Vaak zijn de wat drukkere kraampjes met een echte koperen ketel een goed teken.