Wat is het oudste restaurant van Amsterdam?

De geschiedenis van Amsterdam is rijk en gelaagd, en wie goed kijkt, vindt haar verhalen niet alleen in musea en grachtenpanden, maar ook in de levendige horeca van de stad. Het zoeken naar het oudste restaurant is dan ook meer dan een triviavraag; het is een reis naar een plek waar de tijd lijkt te hebben stilgestaan, waar generaties Amsterdammers en bezoekers samenkwamen. Het antwoord leidt ons naar een instituut dat al eeuwenlang gastvrijheid biedt midden in het bruisende stadsleven.

De titel van oudste, continu operationele eetgelegenheid van Amsterdam wordt met trots gedragen door Restaurant d'Vijff Vlieghen, gelegen aan de Spuistraat. Dit historische etablissement opende voor het eerst haar deuren in het jaar 1627, een tijdperk waarin de stad uitgroeide tot het centrum van de wereldhandel. De naam, wat "De Vlieghen" betekent, verwijst naar de vijf oorspronkelijke panden aan de Geldersekade, elk vernoemd naar een van de vijf vliegen die op de gevelsteen te zien waren.

Wat dit restaurant zo bijzonder maakt, is niet alleen haar indrukwekkende leeftijd, maar vooral de manier waarop zij de sfeer van de Gouden Eeuw heeft weten te behouden. De verschillende zaaltjes zijn ingericht met authentiek 17e- en 18e-eeuws meubilair, historisch glaswerk, Delfts blauw en zelfs originele etsen van Rembrandt. Hier dineer je letterlijk in een museum, maar dan een met de onmiskenbare geuren en smaken van de klassieke Nederlandse keuken. Het is een tastbaar stukje erfgoed dat de culinaire en culturele continuïteit van Amsterdam belichaamt.

De naam, locatie en het oprichtingsjaar van het oudste restaurant

Het oudste, nog steeds operationele restaurant van Amsterdam is Café In de Waag. Het is gevestigd in een van de iconische gebouwen van de stad: de middeleeuwse Sint-Anthoniespoort op het Nieuwmarktplein.

Dit poortgebouw maakte oorspronkelijk deel uit van de stadsmuur uit 1488. Na de stadsuitbreiding verloor het zijn verdedigingsfunctie en werd het in de zeventiende eeuw verbouwd tot waaggebouw.

Het exacte jaar waarin de horecafunctie in het gebouw begon, wordt vastgelegd op 1690. Sinds dat jaar wordt er onafgebroken eten en drinken geserveerd binnen deze historische muren.

De locatie combineert dus een uitzonderlijk vroeg oprichtingsjaar met een van de oudste en meest herkenbare civiele gebouwen van Amsterdam.

Welke historische gebeurtenissen heeft het restaurant meegemaakt?

Als oudste eetgelegenheid van Amsterdam, opgericht in 1584, heeft Café 't Aepjen de stad zien veranderen van een middeleeuwse havenstad tot de moderne metropool van vandaag. Zijn bestaan is verweven met de belangrijkste hoofdstukken van de Nederlandse geschiedenis.

Het restaurant, gevestigd in een van de weinige houten huizen die de grote stadsbranden overleefden, heeft onder meer de volgende gebeurtenissen van dichtbij meegemaakt:

• De Gouden Eeuw: Het was een levendige herberg tijdens de hoogtijdagen van de VOC. Zeelieden die terugkeerden van verre reizen betaalden soms hun drank met exotische dieren, zoals apen ('aepjen'). Dit gaf het café zijn naam en karakter.



• De Franse bezetting (1795-1813): Het pand stond midden in een stad die eerst de Bataafse Republiek werd en later onderdeel van het Franse Keizerrijk. Het was een plek waar Amsterdammers samenkwamen in een tijd van grote politieke onrust.



• De industriële revolutie: Het zag de komst van stoomschepen, de aanleg van het Noordzeekanaal en de transformatie van de oude havenbuurt.



• De Tweede Wereldoorlog: Net als vele andere Amsterdamse cafés was het een plek van zowel alledaags verzet als Duitse aanwezigheid. Het overleefde de hongerwinter, terwijl de stad om zich heen leed.



• De jaren '60 en het provotijdperk: Het café lag in het hart van de Nieuwmarktbuurt, het epicentrum van de sociale onrust rond de sloop voor de metroaanleg. Het was een ontmoetingsplaats voor activisten en kunstenaars.

Door de eeuwen heen evolueerde het van een herberg voor zeelieden naar een bruin café en vervolgens naar het gerespecteerde restaurant dat het nu is. Elke steen en elke balk in het gebouw draagt de echo van meer dan vier eeuwen Amsterdamse geschiedenis.

Hoe ziet het traditionele menu eruit en wat zijn specialiteiten?

Het traditionele menu in het oudste restaurant van Amsterdam weerspiegelt een culinaire geschiedenis die teruggaat tot de tijd van de VOC. Het is een eerbetoon aan de klassieke Nederlandse keuken, stevig en geruststellend, met gerechten die vaak al meer dan een eeuw worden geserveerd. De kern wordt gevormd door ingrediënten van het seizoen en de regio.

Een onmisbare specialiteit is de Hollandse ossenstaartsoep. Deze rijke, donkere soep wordt urenlang getrokken van ossenstaarten, groenten en kruiden, en wordt steevast geserveerd met een roggebroodje en boter. Het is het ultieme comfort food zoals dat eeuwenlang werd bereid.

Ook de gebraadfilet van het varken of de rundervink neemt een prominente plaats in. Dit malse vlees wordt traditioneel bereid en geserveerd met een krachtige jus, gebakken aardappelen en gestoofde groenten zoals rode kool of andijvie. Het gerecht ademt de sfeer van een degelijke, bourgondische maaltijd.

Visliefhebbers vinden hier klassiekers als gepocheerde of gerookte paling en Hollandse nieuwe haring (in het seizoen). De paling wordt vaak geserveerd met toast en een romige saus, een combinatie die typisch is voor Amsterdam en omstreken.

Het menu kent verder gerechten die nu als vergeten klassiekers gelden, zoals blinde vink (gehaktrolletjes in spek) of draadjesvlees met appelmoes. Het nagerecht is even tijdloos: denk aan een eenvoudige maar perfecte griesmeelpudding met rode bessensap of een wentelteefje.

De drankkeuze sluit hier naadloos op aan. Naast een zorgvuldig samengestelde wijnkaart zijn de traditionele jenever en bieren van lokale brouwerijen een logisch en authentiek accompagnement bij deze hartverwarmende gerechten.

Praktische informatie voor een bezoek: reserveren en bereikbaarheid

Een bezoek aan het oudste restaurant van Amsterdam vraagt om een goede voorbereiding. Reserveren is vrijwel altijd een noodzaak, zowel voor de lunch als voor het diner. Dit kan eenvoudig online via de officiële website of telefonisch. Wees er op tijd bij, vooral voor weekenden en feestdagen is de vraag groot.

Het restaurant is uitstekend bereikbaar met het openbaar vervoer. Verschillende tramlijnen stoppen op korte loopafstand. De dichtstbijzijnde haltes zijn Centraal Station, Dam of Spui. Vanaf daar is het een aangename wandeling door de historische binnenstad.

Komt u met de auto? Houd er dan rekening mee dat parkeren in de binnenstad beperkt en prijzig is. Het is verstandiger om uw auto te parkeren in een van de P+R locaties aan de rand van de stad en de tram of metro te nemen. Fietsenstallingen zijn in de directe omgeving wel ruimschoots aanwezig.

Let op de openingstijden. Het restaurant is vaak gesloten op bepaalde feestdagen. Controleer voor uw bezoek altijd de actuele tijden op de website. De bediening waardeert het wanneer gasten op tijd aanwezig zijn voor hun gereserveerde tafel.

Veelgestelde vragen:

Wat is de naam en locatie van het oudste restaurant van Amsterdam?

Het oudste restaurant van Amsterdam is 'In de Waag', gevestigd in de historische Waag op het Nieuwmarktplein. Het gebouw zelf stamt uit 1488 en deed oorspronkelijk dienst als stadspoort. Sinds 1996 is hier het restaurant gehuisvest. Hoewel het gebouw verreweg het oudste is, is het restaurant zelf niet de oudste continu operationele horecagelegenheid. Die eer gaat naar een andere zaak.

Welk restaurant draagt de titel van oudste, nog steeds werkende eetgelegenheid in de stad?

Dat is Café-Restaurant 'D' Vijff Vlieghen' aan de Spuistraat 294-302. Dit restaurant opende in 1939 en is sindsdien onafgebroken in bedrijf. Het is samengesteld uit vijf 17e-eeuwse grachtenpanden. De inrichting bevat historische voorwerpen, zoals glas-in-loodramen en originele etsen van Rembrandt, wat een unieke sfeer creëert. Het combineert een lange, ononderbroken geschiedenis met een karakteristiek Amsterdams gevoel.

Is er nog een traditionele bruine kroeg die tot de alleroudste behoort?

Ja, Café Hoppe aan het Spui 18-20 is een van de oudste en bekendste bruine cafés. Het deel met de traditionele toog (Hoppe 'Binnen') dateert van 1670. Het is altijd een café geweest, waar in de loop der tijd eenvoudige maaltijden werden geserveerd. Het behoudt volledig de sfeer van een historisch Amsterdamse drank- en ontmoetingsplaats. Voor een authentieke ervaring van eeuwenoud caféleven is dit een uitstekende keuze.

Hoe kan ik een tafel reserveren bij 'D' Vijff Vlieghen' en wat voor soort keuken serveren zij?

Reserveren kan eenvoudig via de officiële website van het restaurant. Zij serveren klassieke Nederlandse en internationale gerechten, met nadruk op traditionele Hollandse ingrediënten en stevige maaltijden. Denk aan gerechten zoals haring, erwtensoep of een goed stuk vlees. Het is verstandig ruim van tevoren te reserveren, vooral in het weekend, vanwege de populariteit en de historische uitstraling die veel bezoekers trekt.